ขายคริปโตแล้วมีกำไร คุณต้องกันเงินไว้จ่ายภาษีหรือไม่? สำหรับบุคคลธรรมดาในไทย คำตอบ ณ ปีภาษี 2569 คือ กำไรจากการโอนคริปโทเคอร์เรนซีหรือโทเคนดิจิทัลผ่านผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลที่ได้รับอนุญาต มีสิทธิได้รับยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา หากเกิดขึ้นตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2568 ถึง 31 ธันวาคม 2572 แต่ไม่ได้หมายความว่ารายได้ทุกประเภทที่เกี่ยวกับคริปโตจะปลอดภาษี เพราะรายได้จาก Staking, Yield Farming, การขุดเหรียญ, Airdrop, รางวัล หรือค่าจ้างที่ได้รับเป็นคริปโต ยังต้องพิจารณาภาษีตามลักษณะของรายได้แต่ละประเภท
กฎสำคัญคือ ต้องแยกให้ชัดว่าเงินที่คุณได้รับเป็น กำไรจากการเทรด หรือเป็น รายได้ที่เกิดจากการได้รับเหรียญ เพราะจุดที่คนส่วนใหญ่มักพลาดไม่ใช่การขาย Bitcoin แต่เป็นการลืมบันทึกวันที่ได้รับเหรียญจากกิจกรรมต่าง ๆ แล้วค่อยมาไล่หาข้อมูลตอนยื่นภาษีปลายปี
ภาษีคริปโตในไทยตอนนี้ สรุปให้เข้าใจเร็ว
- เทรดคริปโตผ่าน Exchange, Broker หรือ Dealer ที่ได้รับอนุญาต: กำไรจากการโอนสินทรัพย์ดิจิทัลมีสิทธิได้รับยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในช่วงปี 2568-2572
- Staking และ Yield Farming: ผลตอบแทนที่ได้รับยังอาจเป็นเงินได้พึงประเมินในวันที่ได้รับเหรียญ
- ขุดคริปโต: รายได้จากการขายเหรียญที่ขุดได้มีลักษณะต่างจากกำไรจากการซื้อขายปกติ และสามารถหักค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องได้ตามหลักเกณฑ์
- Airdrop, ของแจก และรางวัล: โดยทั่วไปต้องนำมูลค่า ณ วันที่ได้รับมาพิจารณาเป็นรายได้
- รับเงินเดือนหรือค่าจ้างเป็นคริปโต: ถือเป็นรายได้จากการทำงานหรือรับจ้างตามประเภทเงินได้ปกติ
กฎยกเว้นภาษีสำหรับกำไรจากการเทรดระบุไว้ใน กฎกระทรวง ฉบับที่ 399 พ.ศ. 2568 โดยครอบคลุมผลประโยชน์จากการโอนคริปโทเคอร์เรนซีหรือโทเคนดิจิทัลที่ทำผ่านผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลที่ได้รับอนุญาต และเฉพาะส่วนที่มีมูลค่าเกินเงินลงทุนเดิมเท่านั้น :contentReference[oaicite:0]{index=0}
กำไรจากเทรดคริปโต ได้รับยกเว้นภาษีจริงหรือไม่?
ได้รับยกเว้นได้ แต่ต้องเข้าเงื่อนไขให้ครบ โดยธุรกรรมต้องทำผ่านศูนย์ซื้อขายสินทรัพย์ดิจิทัล นายหน้าซื้อขายสินทรัพย์ดิจิทัล หรือผู้ค้าสินทรัพย์ดิจิทัลที่ได้รับอนุญาตตามกฎหมายไทย
พูดให้เห็นภาพง่าย ๆ หากคุณซื้อเหรียญ A ด้วยเงิน 100,000 บาท แล้วขายผ่าน Exchange ที่ได้รับอนุญาตเป็น 135,000 บาท กำไร 35,000 บาทมีสิทธิได้รับยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาในช่วงเวลาที่กฎหมายกำหนด
แต่ไม่ควรตีความว่า “เทรดคริปโตที่ไหนก็ไม่ต้องเสียภาษี” เพราะการซื้อขายผ่านแพลตฟอร์มต่างประเทศ, DeFi Protocol, DEX, การซื้อขายแบบ Peer-to-Peer หรือการโอนระหว่างกระเป๋าเงินส่วนตัว อาจไม่ได้เข้าเงื่อนไขเดียวกันโดยอัตโนมัติ
ก่อนคิดว่าธุรกรรมของคุณได้รับสิทธิ ควรตรวจสอบสถานะผู้ให้บริการผ่าน ระบบตรวจสอบใบอนุญาตผู้ประกอบธุรกิจสินทรัพย์ดิจิทัลของ ก.ล.ต. ทุกครั้ง เพราะชื่อแพลตฟอร์มที่คุ้นเคยไม่ได้แปลว่าได้รับอนุญาตในประเทศไทยเสมอไป :contentReference[oaicite:1]{index=1}
รายได้คริปโตประเภทไหนที่ยังต้องเสียภาษี?
Staking และ Yield Farming ต้องเสียภาษีเมื่อไร?
Staking คือการนำเหรียญไปล็อกหรือร่วมสนับสนุนเครือข่ายเพื่อรับผลตอบแทน ส่วน Yield Farming คือการนำสินทรัพย์ดิจิทัลไปสร้างผลตอบแทนผ่านบริการทางการเงินบนบล็อกเชน ทั้งสองกรณีต้องให้ความสำคัญกับ วันที่ได้รับผลตอบแทน
หากผลตอบแทนที่ได้รับเป็นโทเคนดิจิทัล อาจเข้าลักษณะเงินได้ตามมาตรา 40(4)(ซ) ส่วนผลตอบแทนจากการถือครองคริปโทเคอร์เรนซี เช่น Staking หรือ Yield Farming อาจเข้าลักษณะเงินได้ตามมาตรา 40(8) ซึ่งต้องนำมาคำนวณภาษีตามประเภทเงินได้ของตนเอง :contentReference[oaicite:2]{index=2}
ตัวอย่างเช่น คุณนำเหรียญไป Staking และวันที่ได้รับรางวัลมีมูลค่า 2,000 บาท แม้ยังไม่ได้ขายเป็นเงินบาท มูลค่า 2,000 บาทนั้นอาจเป็นรายได้ในวันรับเหรียญ และควรบันทึกไว้เป็นต้นทุนของเหรียญรางวัลก้อนนั้นด้วย
หากคุณเพิ่งเริ่มศึกษาเรื่องนี้ ควรอ่านต่อเรื่อง Staking คริปโตคืออะไร และผลตอบแทนเกิดขึ้นได้อย่างไร เพื่อแยกให้ชัดว่าผลตอบแทนที่ได้รับมาจากกิจกรรมประเภทใด
ขุดคริปโต ต้องคิดภาษีแบบไหน?
การขุดคริปโตมีหลักคิดต่างจากการซื้อเหรียญแล้วขายทำกำไร กรมสรรพากรระบุว่า วันที่ได้รับเหรียญจากการขุดยังไม่ถือเป็นเงินได้พึงประเมินทันที แต่เมื่อมีการขาย จ่าย โอน หรือแลกเปลี่ยนเหรียญที่ขุดได้ จึงต้องนำมาพิจารณาเป็นเงินได้ตามมาตรา 40(8)
ข้อดีคือผู้ขุดสามารถหักค่าใช้จ่ายที่จำเป็นและเกี่ยวข้องกับการสร้างรายได้ได้ เช่น ค่าไฟฟ้า ค่าอินเทอร์เน็ต ค่าซ่อมบำรุง ค่าเสื่อมราคาอุปกรณ์ และค่าใช้จ่ายในการดำเนินงาน แต่ต้องมีหลักฐานประกอบและจัดเก็บข้อมูลต้นทุนอย่างเป็นระบบ :contentReference[oaicite:3]{index=3}
Airdrop รางวัล และเงินฟรี ต้องยื่นหรือไม่?
เหรียญที่ได้จาก Airdrop การเข้าร่วมกิจกรรม การแนะนำเพื่อน หรือรางวัลส่งเสริมการขาย ไม่ควรมองว่าเป็น “เงินฟรีที่ไม่เกี่ยวกับภาษี” เพราะโดยหลักอาจเข้าลักษณะเงินได้ตามมาตรา 40(8)
สิ่งที่ควรทำคือบันทึกจำนวนเหรียญ วันที่ได้รับ ราคาตลาดโดยประมาณในวันนั้น และแหล่งที่มา เมื่อขายเหรียญในอนาคต คุณจะได้มีต้นทุนอ้างอิงที่ชัดเจน ไม่ต้องคาดเดาย้อนหลังจากข้อมูลที่กระจัดกระจาย
รับเงินเดือนหรือค่าจ้างเป็นคริปโต ต้องคิดอย่างไร?
หากคุณรับเงินเดือนเป็นคริปโต มูลค่าของเหรียญ ณ วันที่ได้รับถือเป็นเงินได้จากการจ้างแรงงานตามมาตรา 40(1) ส่วนผู้รับจ้างอิสระที่รับค่าจ้างเป็นคริปโตอาจเข้าลักษณะเงินได้ตามมาตรา 40(2) โดยมูลค่าที่นำไปเสียภาษีแล้วสามารถใช้เป็นต้นทุนของเหรียญเมื่อนำไปขายต่อในอนาคตได้ :contentReference[oaicite:4]{index=4}
ทำไมต้องบันทึกราคาเหรียญในวันที่ได้รับ?
เพราะภาษีคริปโตไม่ได้ดูเฉพาะวันที่คุณถอนเงินบาทเข้าบัญชี แต่หลายกรณีใช้มูลค่าของสินทรัพย์ดิจิทัล ณ วันที่ได้รับเป็นจุดเริ่มต้นในการคำนวณรายได้
สมมติว่าคุณได้รับเหรียญจาก Staking มูลค่า 3,000 บาทในวันที่ 10 มิถุนายน ต่อมาขายเหรียญนั้นได้ 3,500 บาทผ่านผู้ประกอบธุรกิจที่เข้าเงื่อนไข สิ่งที่ต้องแยกคือ รายได้จาก Staking 3,000 บาท และกำไรจากราคาที่เพิ่มขึ้น 500 บาท
จุดนี้ทำให้การเก็บข้อมูลสำคัญกว่าการจำยอดเงินที่ถอนออกมา คุณควรใช้ไฟล์ Spreadsheet หรือแอปติดตามพอร์ตเพื่อบันทึกข้อมูลอย่างน้อย 5 ช่อง ได้แก่ วันที่ ประเภทธุรกรรม จำนวนเหรียญ มูลค่าเงินบาท และค่าธรรมเนียม
ต้องยื่นแบบภาษีอะไร?
หากคุณมีรายได้คริปโตที่ต้องนำมาคำนวณภาษี เช่น รายได้จาก Staking รางวัล Airdrop หรือรายได้จากการขุด โดยทั่วไปจะเกี่ยวข้องกับแบบ ภ.ง.ด.90 เพราะมีเงินได้ประเภทอื่นนอกเหนือจากเงินเดือน
ในกรณีที่มีรายได้ตามมาตรา 40(5) ถึง 40(8) ช่วงเดือนมกราคมถึงมิถุนายน และรายได้ถึงเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด อาจต้องพิจารณายื่น ภ.ง.ด.94 ช่วงครึ่งปีด้วย โดยแบบ ภ.ง.ด.94 สำหรับปีภาษี 2568 ระบุเกณฑ์ผู้มีเงินได้ประเภทดังกล่าวไว้ที่มากกว่า 60,000 บาทสำหรับผู้ไม่มีคู่สมรส หรือมากกว่า 120,000 บาทสำหรับผู้มีคู่สมรส :contentReference[oaicite:5]{index=5}
อย่าสรุปว่ากำไรจากเทรดได้รับยกเว้นแล้วจะไม่ต้องยื่นแบบภาษีทั้งปี เพราะคุณอาจยังมีเงินเดือน รายได้จากธุรกิจ ดอกเบี้ย ค่าเช่า หรือรายได้คริปโตประเภทอื่นที่ทำให้ยังมีหน้าที่ยื่นแบบตามปกติ
เทรดคริปโตต่างประเทศ ต้องระวังอะไรเพิ่ม?
ผู้ที่อยู่ในประเทศไทยตั้งแต่ 180 วันขึ้นไปในปีภาษี และมีเงินได้จากต่างประเทศ อาจต้องพิจารณากฎเรื่องเงินได้จากต่างประเทศเมื่อนำเงินได้เข้ามาในประเทศไทยด้วย โดยเฉพาะคนที่เทรดผ่าน Exchange ต่างประเทศ รับรายได้จากงานต่างประเทศเป็นคริปโต หรือมีรายได้จากแพลตฟอร์ม DeFi นอกประเทศ
ประเด็นนี้ไม่ได้ดูแค่คุณใช้แอปอะไร แต่ต้องดูแหล่งรายได้ วันที่เกิดรายได้ วันที่นำเงินเข้าประเทศ และอนุสัญญาภาษีซ้อนถ้ามี กรมสรรพากรมีแนวทางเกี่ยวกับเงินได้จากต่างประเทศตามมาตรา 41 วรรคสอง ซึ่งควรศึกษาเพิ่มเติมหากธุรกรรมของคุณมีหลายประเทศเกี่ยวข้อง :contentReference[oaicite:6]{index=6}
เช็กลิสต์เตรียมภาษีคริปโตที่ควรทำตั้งแต่วันนี้
- ดาวน์โหลดประวัติธุรกรรมจากทุก Exchange อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง
- บันทึกธุรกรรมแยกเป็น ซื้อ ขาย แลกเหรียญ Staking รางวัล Airdrop และการขุด
- เก็บหลักฐานค่าธรรมเนียมการเทรด ค่าธรรมเนียมโอน และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้อง
- ตรวจสอบว่าผู้ให้บริการที่ใช้มีใบอนุญาตในไทยหรือไม่
- แยกกระเป๋าเงินสำหรับลงทุนระยะยาว ออกจากกระเป๋าที่ใช้เทรดบ่อย เพื่อให้ย้อนข้อมูลได้ง่าย
- หากมีรายได้จำนวนมากหรือเกี่ยวข้องกับต่างประเทศ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านภาษีก่อนยื่นแบบ
การจัดข้อมูลตั้งแต่ต้นปีช่วยลดปัญหามากกว่าการรอรวมยอดตอนใกล้กำหนดยื่นภาษี โดยเฉพาะคนที่ถือหลายเหรียญ ใช้หลายแพลตฟอร์ม หรือย้ายเหรียญระหว่างกระเป๋าบ่อย ๆ คุณอาจอ่านต่อเรื่อง Cold Wallet กับ Hot Wallet ต่างกันอย่างไร เพื่อจัดระบบการเก็บสินทรัพย์และประวัติธุรกรรมให้ชัดขึ้น
อีกเรื่องที่ควรเข้าใจคือ Stablecoin ก็ยังเป็นสินทรัพย์ดิจิทัลในทางปฏิบัติ การแลกเหรียญเป็น Stablecoin ไม่ได้หมายความว่าธุรกรรมหายไปจากประวัติการลงทุนของคุณ อ่านเพิ่มเติมได้ในบทความ Stablecoin คืออะไร และมีบทบาทอย่างไรในพอร์ตคริปโต
คำถามที่พบบ่อย
กำไรจากเทรดคริปโตในไทยต้องเสียภาษีไหม?
กำไรจากการโอนคริปโทเคอร์เรนซีหรือโทเคนดิจิทัลผ่านศูนย์ซื้อขาย นายหน้า หรือผู้ค้าที่ได้รับอนุญาต มีสิทธิได้รับยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาสำหรับเงินได้ที่เกิดตั้งแต่ 1 มกราคม 2568 ถึง 31 ธันวาคม 2572 แต่ต้องตรวจสอบว่าธุรกรรมและผู้ให้บริการเข้าเงื่อนไขตามกฎหมายหรือไม่
Staking คริปโตต้องเสียภาษีหรือไม่?
ผลตอบแทนจาก Staking อาจเป็นเงินได้พึงประเมินในวันที่ได้รับเหรียญ แม้คุณยังไม่ได้ขายเป็นเงินบาท จึงควรบันทึกมูลค่าของเหรียญ ณ วันที่ได้รับไว้เสมอ เพื่อใช้คำนวณรายได้และต้นทุนในอนาคต
ถ้าเทรดคริปโตผ่าน Exchange ต่างประเทศ ต้องทำอย่างไร?
อย่าคิดว่าได้รับยกเว้นภาษีเหมือนการเทรดผ่านผู้ประกอบธุรกิจที่ได้รับอนุญาตในไทยโดยอัตโนมัติ ควรเก็บประวัติธุรกรรมให้ครบ ตรวจสอบแหล่งเงินได้และการนำเงินเข้าประเทศ โดยเฉพาะหากคุณเป็นผู้มีถิ่นที่อยู่ทางภาษีในไทยหรือมีรายได้จากหลายประเทศ
บทความนี้เป็นข้อมูลเพื่อการศึกษาเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำในการลงทุนหรือคำปรึกษาด้านภาษีเฉพาะบุคคล โปรดศึกษาข้อมูลล่าสุด ประเมินความเสี่ยง และปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อนตัดสินใจลงทุนหรือยื่นภาษี